Cha mẹ bậu thách cưới một trăm

Qua đi chín chục, thêm trăm đi ngoài

Cha mẹ bậu thách cưới đôi hoa tai

Qua ra thợ bạc, đánh hai đôi liền

Trăm quan thử hỏi mấy tiền?

Nghìn xưa ai có mua duyên bằng tiền!

Bài ca dao "Cha mẹ bậu thách cưới một trăm" là lời than thở của chàng trai nghèo khi bị nhà gái đòi hỏi quá đáng. Câu ca thể hiện sự bất lực trước lễ vật cưới h...

# Vũ trụ, con người và xã hội # thách cưới

Những người mặt mũi lọ lem

Bởi chưng kiếp trước đĩa đèn không lau

Những người mặt trắng phau phau

Bởi chưng kiếp trước hay lau đĩa đèn.

Câu ca dao "Những người mặt mũi lọ lem...hay lau đĩa đèn" là một lời răn dạy dí dỏm trong kho tàng văn học dân gian Việt Nam. Nó mượn hình ảnh quen thuộc để nói...

# Vũ trụ, con người và xã hội # lười biếng # siêng năng # lao động # nhân diện # diện mạo

Nhà anh có một cây chanh

Nó chửa ra cành, nó đã ra hoa,

Nhà anh có một mụ già,

Thổi cơm, nấu nước, quét nhà chẳng nên.

Ăn cỗ thì đòi mâm trên,

Mâm son bát sứ đưa lên hầu bà,

Ăn rồi bà chết giữa nhà

Gọi con gọi cháu, dắt bà đi chôn

Có chôn thì chôn cho sâu

Để hai con mắt coi trâu coi bò,

Có chôn thì chôn cho xa

Đừng chôn gần nhà bà về bà nhát trẻ con.

Tác phẩm "Nhà anh có một cây chanh" là một bài ca dao dân gian thể hiện thái độ phê phán sâu sắc đối với những người già lười biếng, vô dụng trong xã hội cũ. Bà...

# Vũ trụ, con người và xã hội # Trào phúng, phê phán đả kích # cây chanh # mâm son # bát sứ # lười biếng

Bạc chi mà bạn kêu ra rằng bạc

Chim kêu suối ngọt, ngọn đèn lưu ly

Thiếp chờ chàng đã bốn con trăng ni

Chàng không lai vãng, nên thiếp ra đi lấy chồng.

Câu ca dao "Bạc chi mà bạn kêu ra rằng bạc..." là một lời than thở đầy tâm trạng của người phụ nữ, thể hiện sự day dứt, mong chờ và cuối cùng là quyết định rời...

# Tình yêu đôi lứa # Than thân trách phận # đèn lưu ly # lỡ duyên # con trăng # bạc tình

– Trời tháng Mười năng mưa năng lụt,

Đất năng lở năng bồi,

Tình ta thương quân tử cựu,

Không lẽ đi mời quân tử tân,

Thôi em liều mình thác xuống sông Ngân,

Thác đi lại bỏ ái ân hai chàng.

– Ới em ơi, muốn cho đặng cả hai bên

Em về đan tám bức phên, dựng tường buồng

Dựng buồng thì phải dựng luôn,

Đừng ngăn quân tử cựu, đừng buồn quân tử tân

Tội gì em thác xuống sông Ngân

Thác đi lại bỏ ái ân hai chàng.

Tác phẩm dân gian "Trời tháng Mười năng mưa năng lụt..." là một bài ca dao thể hiện tâm tư tình cảm của người phụ nữ trong tình yêu. Bài ca dao khắc họa nỗi lòn...

# Tình yêu đôi lứa # quân tử # Ngân Hà # tấm phên # tình tay ba # mưa lụt

Đêm nằm thổn thức vào ra

Chờ cha mẹ ngủ, lén qua thăm mình

Tui than hết sức, tui dứt hết tình

Thiếu điều cắn ruột trao cho mình, mình ơi

Dẫu mà chẳng được kết đôi

Một lần này nữa xin thôi cang thường

Nhu thắng cang, nhược thắng cường,

Tui ở mềm như chuối, đạo cang thường còn xa.

Đoạn ca dao diễn tả tâm trạng day dứt, yêu thương sâu sắc của một người con gái dành cho người yêu, thể hiện qua hành động lén lút thăm nom và lời cầu xin tha t...

# Tình yêu đôi lứa # lỡ duyên # đạo cang thường

– Anh may cho em một cái quần lãnh trắng

Cái kẹp tóc ngắn, cái khăn nhiễu dài

Bây chừ em đã nghe ai,

Một quần lãnh trắng, một kẹp tóc ngắn, một khăn nhiễu dài em trả lại đây.

– Hồi khi tê, anh đi lên anh ăn,

Hồi khi mô, anh trở xuống anh uống.

Nay bây chừ, anh trở chứng nhỏ nhen.

Thịt heo rừng ướp sả xào lăn,

Bao nhiêu quần, kẹp với khăn tôi trừ rồi.

Tác phẩm "Anh may cho em một cái quần lãnh trắng" là một bài ca dao thuộc thể loại dân ca, thể hiện lời qua tiếng lại đầy mỉa mai và giận dỗi giữa đôi trai gái....

# Tình yêu đôi lứa # kẹp tóc # cái khăn # phụ bạc # quần lãnh # khăn nhiễu

Sáng mai ăn một bụng cơm no

Xách cái rổ đi chợ bến đò

Mua chín cái trách, xách chín cái lò

Đem về:

Cái kho canh ngò

Cái kho canh cải

Cái nấu nải chuối xanh

Cái nấu canh rau má

Cái nấu cá chim chim

Cái kho rim thịt vịt

Cái kho thịt con gà

Cái kho cà, đu đủ

Cái kho củ môn tây

Trời chiều bóng xế trăng xây

Ham chơi lê lựu, bỏ chín cái trách này quên nêm

Bài ca dao về "Chín cái trách" là một bức tranh sinh hoạt chân thực của người Việt xưa, thể hiện sự phong phú của ẩm thực và bài học về sự cẩn trọng, chu toàn t...

# Vũ trụ, con người và xã hội # Tình yêu đôi lứa # cái trách